MWC645 ЖҰЛДЫЗЫНЫҢ СПЕКТРЛІК ТАЛДАУЫ

Бұл жұмыста жеткіліксіз зерттелген FS CMa типті нысандардың бірі – MWC 645 жұлдызына жүргізілген жоғары рұқсатты спектроскопиялық бақылаулардың нәтижелері ұсынылған. Бұл типтегі жұлдыздар күшті эмиссиялық сызықтарымен және жұлдыз маңындағы шаңның әсерінен пайда болатын инфрақызыл артық сәулеленуімен сипатталады. Алғаш рет бұл жүйеде салқын екінші компонент анықталды. Екі компоненттің де негізгі параметрлері анықталды: ыстық (B-типті) жұлдыз үшін тиімді температура 18 000 ± 2000 K және жарқырауы log(L/L☉ ) = 3.9 ± 0.4; ал салқын (K-типті) жұлдыз үшін Teff = 4250 ± 250 K және log(L/L☉ ) = 3.1 ± 0.4. Жүйе 6.5 ± 0.9 кпк қашықтықта орналасқан және белсенді өзара әрекеттесудің айқын белгілерін көрсетеді. Бұл белгілер көптеген эмиссиялық сызықтардың күрделі профильдері арқылы байқалатын зат алмасу үдерістерімен түсіндіріледі. Алынған нәтижелер MWC 645 жұлдызының қосжұлдыздық табиғатын және оның FS CMa типіне жататынын растайды. Бұл жұмыс жүйенің параметрлерін нақтылау, сондайақ оның жұлдыз маңындағы ортасының құрылымы мен шығу тегін тереңірек түсіну үшін әрі қарайғы бақылаулардың қажеттілігін көрсетеді.

1. Lamers, H.J., Zickgraf, F.J., de Winter, D., Houziaux, L., & Zorec, J. An improved classification of B[e]-type stars. Astronomy and Astrophysics, 340, 117–128 (1998).

2. Miroshnichenko, A.S. Towards understanding the B[e] phenomenon. I. Definition of the galactic FS CMa stars. The Astrophysical Journal, 667 (1), 497 (2007). http://dx.doi.org/10.1086/520798.

3. Swings, J.P., Allen, D.A. MWC 645 and MWC 819: Two Stars Resembling Eta Carinae. Astrophysical Letters, 14, 65 (1973).

4. Jaschek, M., Andrillat, Y., Jaschek, C. B[e] stars. III. MWC 645. Astronomy and Astrophysics Supplement Series, 120 (1), 99–105 (1996). http://dx.doi.org/10.1051/aas:1996277.

5. Swings, J.P., Andrillat, Y. Line widths in peculiar emission line objects. Astronomy and Astrophysics, 103, L3-L4 (1981).

6. Zickgraf, F.J. Kinematical structure of the circumstellar environments of galactic B[e]-type stars. Astronomy & Astrophysics, 408 (1), 257–285 (2003). http://dx.doi.org/10.1051/0004-6361:20030999.

7. Torres, A.F. et al. New insight into the FS CMa system MWC 645 from near-infrared and optical spectroscopy. Galaxies, 11 (3), 72 (2023). http://dx.doi.org/10.3390/galaxies11030072.

8. Tull, R.G., MacQueen, P.J., Sneden, C., & Lambert, D. L. The high-resolution cross-dispersed echelle white pupil spectrometer of the McDonald Observatory 2.7-m telescope. Publications of the Astronomical Society of the Pacific, 107 (709), 251 (1995). http://dx.doi.org/10.1086/133548.

9. Panchuk, V.E., Klochkova, V.G., Yushkin, M.V. The high-resolution Echelle Spectrograph of the 6-m telescope of the special astrophysical observatory. Astronomy Reports, 61 (9), 820–831 (2017). http://dx.doi.org/10.1134/S1063772917080091.

10. Manset, N., & Donati, J.-F., in Society of Photo-Optical Instrumentation Engineers (SPIE) Conference Series, Vol. 4843, Proc. SPIE, ed. S. Fineschi, 2003, pp. 425–436

11. Donati, J.F., Semel, M., Carter, B.D., Rees, D.E., & Cameron, A.C. Spectropolarimetric observations of active stars. Monthly Notices of the Royal Astronomical Society, 291 (4), 658–682 (1997). http://dx.doi.org/10.1093/mnras/291.4.658.

12. Rudy, R.J., Puetter, R.C., Mazuk, S. Paschen lines and the reddening of the radio galaxy 3c 109. The Astronomical Journal, 118 (2), 666 (1999). http://dx.doi.org/10.1086/300980.

13. Herbig, G.H. The diffuse interstellar bands. IX-Constraints on the identification. The Astrophysical Journal, 407, 142–156 (1993). http://dx.doi.org/10.1086/172500.

14. Kos, J., Zwitter, T. Properties of diffuse interstellar bands at different physical conditions of the interstellar medium. The Astrophysical Journal, 774 (1), 72 (2013). http://dx.doi.org/10.1088/0004637X/774/1/72.

15. Rudy, R., Erwin, P., Rossano, G.S., & Puetter, R.C. The 1.0-1.3 micron spectrum of LkH-alpha 101. ApJ, 383, 344–350 (1991). http://dx.doi.org/10.1086/170792.

16. Schlafly, E.F., Finkbeiner, D.P. Measuring reddening with Sloan Digital Sky Survey stellar spectra and recalibrating SFD. The Astrophysical Journal, 737 (2), 103 (2011). http://dx.doi.org/10.1088/0004637X/737/2/103.

17. Green, G.M., Schlafly, E., Zucker, C., Speagle, J.S., & Finkbeiner, D. A 3D dust map based on Gaia, Pan-STARRS 1, and 2MASS. The Astrophysical Journal. 887 (1), 93 (2019). http://dx.doi.org/10.3847/15384357/ab5362.

18. Coluzzi, R. VizieR Online Data Catalog: Revised version of the ILLSS Catalogue (Coluzzi 1993– 1999). VizieR Online Data Catalog, 1999, p.VI/71A.

19. Nodyarov, A.S. et al. VizieR Online Data Catalog: Toward Understanding the B [e] Phenomenon. IX (Nodyarov+, 2022). VizieR Online Data Catalog, 193, J/ApJ/936/129 (2024).

20. Klochkova, V.G., Chentsov, E.L. Detailed optical spectroscopy of the B[e] Star MWC17, Astrophysical Bulletin, 71(1), 33–42 (2016). http://dx.doi.org/10.1134/S1990341316010041.

21. Venturini, C.C., Rudy, R.J., Lynch, D.K., Mazuk, S., & Puetter, R.C. Near-Infrared Spectroscopy of Nova Sagittarius 1999 (V4444 Sagittarii). The Astronomical Journal, 124 (5), 3009 (2002). http://dx.doi.org/10.1086/343832.

22. Miroshnichenko, A.S., Levato, H., Bjorkman, K.S., Grosso, M., Manset, N., Men’shchikov, A.B., Rudy, R.J., Lynch, D.K., Mazuk, S., Venturini, C.C., Puetter, R.C., Perry, R.B. Properties of galactic B[e] supergiants-III. MWC 300. Astronomy & Astrophysics, 417 (2), 731–743 (2004).

23. Zickgraf, F.J. New spectroscopic observations of the B[e]/K binary system MWC 623. Astronomy & Astrophysics, 375 (1), 122–129 (2001). http://dx.doi.org/10.1051/0004-6361:20010812.

24. Allen, D.A., Swings, J.P. The spectra of peculiar Be stars with infrared excesses. Astronomy and Astrophysics, 47, 293–302 (1976).

25. Gray, R.O., Corbally, C.J. The calibration of MK spectral classes using spectral synthesis. 1: The effective temperature calibration of dwarf stars. The Astronomical Journal, 107, 742–746 (1994). http://dx.doi.org/10.1086/116893.